Mersin Ticaret Borsası (MTB) Yönetim Kurulu Başkanı Ö. Abdullah Özdemir, tarım sektöründeki kayıt dışı faaliyetlerin önüne geçilmesi, adil rekabet ortamının korunması ve tarımsal desteklerin hak sahiplerine ulaşması amacıyla müstahsil makbuzu uygulamasının destekleme sistemiyle yeniden bütünleştirilmesi gerektiğini belirtti. Özdemir, ilgili kurumları ortak hareket etmeye çağırdı.
Özdemir, tarımsal üretimde kayıt dışılıkla mücadelenin yalnızca vergi boyutunda değil, üretim planlaması ve gıda güvenliği gibi stratejik alanlarda da büyük önem taşıdığına dikkat çekti. Müstahsil makbuzunun, tarımsal destekleme sistemleriyle olan bağının zayıflamasının kayıtlı ekonomi açısından ciddi riskler barındırdığını vurgulayan Özdemir, makbuzun sadece bir satış belgesi olmadığını, aynı zamanda tarımsal ticaret zincirinin en önemli ilk kayıt noktası olduğunu ifade etti.
Müstahsil makbuzunun, üretici ve alıcı arasındaki ticari işlemleri resmi olarak belgeleyerek tarım sektöründe kayıtlı ekonominin temel taşlarından birini oluşturduğunu dile getiren Özdemir, bu belgenin kimin ürettiğini, kime sattığını, miktarını, bedelini ve tarihi kayıt altına alarak taraflara hukuki güvence sağladığını belirtti. Bu sayede belgesiz ürün ticaretinin engellendiğini ve kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin etkinleştiğini söyledi.
Özdemir, tarım ürünlerinin ilk alımının müstahsil makbuzuyla belgelenmesinin sahte belge kullanımını önemli ölçüde engellediğini ve mali disiplin açısından kritik bir rol oynadığını vurguladı. Makbuz sayesinde vergisel yükümlülüklerin tam olarak yerine getirildiğini, muhasebe kayıtlarının sağlıklı tutulduğunu ve böylece kayıt dışı kazançların azaldığını, vergi matrahının doğru belirlendiğini ve kamu gelirlerindeki kayıpların önlendiğini açıkladı.
Müstahsil makbuzlarının ticari işlemleri belgelemenin ötesinde, tarım politikalarının oluşturulmasına da katkı sağladığını belirten Özdemir, Çiftçi Kayıt Sistemi'ndeki beyanlarla fiili satışların karşılaştırılmasına imkan tanıdığını söyledi. Bu karşılaştırmanın, gerçekten üretim yapan çiftçilerin tespit edilerek tarımsal desteklerin doğru kişilere ulaşmasını sağladığını ve haksız destek ödemelerinin önüne geçtiğini dile getirdi.
Son iki yıldır tarımsal destekleme ödemelerinde müstahsil makbuzu ibrazının aranmamasının, kayıt altına alma çalışmalarını olumsuz etkilediğini hatırlatan Özdemir, bu durumun kazanımları zayıflattığını ifade etti. Yasal zorunluluk olmasına rağmen bazı üreticilerin müstahsil makbuzu düzenlenmesine karşı çıkmaya başladığını ve bunun kayıt dışı ekonomiyle mücadele açısından ciddi bir risk oluşturduğunu belirtti.
Özdemir, müstahsil makbuzunun tekrar tarımsal destekleme süreçlerinin ayrılmaz bir parçası haline getirilmesi gerektiğini vurgulayarak, tarım sektöründe kayıtlı ekonominin güçlenmesi, güvenilir üretim verilerinin oluşturulması, gıda arz zincirinde izlenebilirliğin sağlanması ve kamu kaynaklarının etkin kullanımı için bu entegrasyonun büyük önem taşıdığını söyledi. Tarım ve Orman Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan bu konuda ivedilikle düzenleme yapmalarını beklediklerini sözlerine ekledi.
