Dünyanın önde gelen ultra işlenmiş gıda üreticileri, halk sağlığını hedef alan yasal düzenlemeleri durdurma veya geciktirme amacıyla 2010-2025 yılları arasında Meksika, Kolombiya, Brezilya, ABD ve İngiltere'de toplam 235 dava açtı. Guardian'ın yürüttüğü uluslararası araştırmaya göre, bu davaların yaklaşık dörtte üçü doğrudan şirketler veya bağlı oldukları sektör kuruluşları tarafından açıldı.
Davaların önemli bir kısmında Coca-Cola, PepsiCo, Mondelēz, Kellogg's, Danone, Ferrero, Xignux ve Heartland Food Products Group gibi dev şirketler yer aldı. Bazı şirketlerin ise mahkeme kayıtlarında kimliklerinin gizli kalmasını talep ettiği belirtildi. Sonuçlanan davaların yaklaşık yüzde 75'i hükümetlerin lehine bitse de, bu süreçler yıllarca sürerek toplamda yaklaşık 600 yıllık bir yargılama süresine ulaştı. Uzmanlar, şirketlerin asıl amacının davaları kazanmaktan ziyade, düzenlemeleri ertelemek, kamu otoritelerini yıpratmak ve benzer adımların başka ülkelerde atılmasını engellemek olduğunu vurguluyor. Şirketlerin özellikle gıda ambalajlarına uyarı etiketi konulması, çocuklara yönelik reklamların kısıtlanması ve şekerli ürünlere vergi getirilmesi gibi uygulamalara itiraz ettiği belirlendi.
New York Üniversitesi'nden Prof. Marion Nestle, gıda sektörünün tütün şirketlerinin geçmişte kullandığı hukuki stratejileri benimsediğini ifade ederek, bu yoğun hukuki mücadelenin halk sağlığı önlemlerinin satışları etkilediğini gösterdiğini belirtti. Sydney Üniversitesi'nden Phillip Baker ise davaların amacının sadece yasal zafer değil, aynı zamanda düzenlemeleri geciktirme ve düzenleyici kurumlar üzerinde baskı kurma olduğunu ekledi. Ultra işlenmiş gıdaların artan tüketiminin obezite, diyabet ve kalp-damar hastalıkları gibi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirildiği bilimsel değerlendirmelerle destekleniyor. Bu ürünlerin ucuzluğu ve uzun raf ömrü nedeniyle küresel ölçekte taze gıdaların yerini aldığı gözlemleniyor.
Açılan 235 davanın en yoğun yaşandığı ülke 193 dava ile Meksika oldu. Kolombiya'da 18, Brezilya'da 17, ABD'de 6 ve İngiltere'de 1 dava açıldığı saptandı. UNICEF hukuk uzmanı Katherine Shats, Latin Amerika'nın öncü sağlıklı beslenme düzenlemeleri nedeniyle sektörün hukuki baskısıyla en çok karşılaştığı bölge olduğunu belirtti. Coca-Cola, Ferrero ve Danone, kamu sağlığını desteklediklerini ve yapıcı diyalog içinde olduklarını açıklarken, PepsiCo, Mondelēz, Kellogg's, Xignux ve Heartland Food Products Group ise yorum taleplerine yanıt vermedi.
